Hồn Việt

THỜI GIAN LÀ VÀNG

Mời dùng Trà

Quà cô Bích Vân tặng

02i

VIOLET MỪNG XUÂN

Quà chị Tươi Nguyễn

Ôn thi Toán THPT



Ảnh ngẫu nhiên

Video_13cailuongEnglish.flv Violet_giao_luuloan.swf Thien_nguyen_viole.swf Mungxuan.swf Happy_new_year.swf Down_on_the_farm__Bai_hat_thieu_nhi_tieng_Anh.swf Nguoi_Ve_Tham_Que__Beat_YeuCaHatcom.mp3 Videoplayback_.flv 31VVQ.flv Be_nhay_nhu_nguoi_lon.flv Newyear20151.swf Images_31.jpg Tim_em_loan.swf Nhmoi.swf NEU3.flv Neu_em_la.flv DC_loan_BCKT.swf Thammyhanquocjwgiamgiadacbietmung831.jpg CUUNON_CHUC_TET.swf

Tài nguyên dạy học

Lời hay ý đẹp

Hỗ trợ trực tuyến

  • (Mrs. Hoa)

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Thời Tiết

    Thủ đô Hà Nội
    Hà Nội

    THÂN THƯƠNG CHÀO ĐÓN

    2 khách và 0 thành viên

    Đinh Tỵ thân yêu

    Một chút trong cuộc đời

    Con đường kỉ niệm

    TIỆN ÍCH ONLINE

    Kết nối yêu thương

    Đọc báo giúp bạn

    Thư giãn

    Đọc báo Online

    vui cùng ngoại hạng

    Vu lan nhớ MẸ

    Gốc > Văn - Thơ > Vườn thơ > Thơ và những lời bình >

    Hoàng Cầm với thế giới thơ Kinh bắc

    hoang_camHoàng Cầm tên khai sinh là Bùi Tằng Việt, quê ở thôn Lạc Thổ, xã Song Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.      

    Ông sinh năm 1922 trong một gia đình nhà nho nghèo. Hoàng Cầm học tại Bắc Giang, Bắc Ninh rồi Hà Nội, đỗ tú tài phần I (tú tài toàn phần gồm cả phần I và phần II - tương đương với bậc trung học phổ thông ngày nay). Hoàng Cầm là người được sống trong không khí dân ca, đặc biệt là dân ca quan họ từ nhỏ, có năng khiếu làm thơ và ngâm thơ rất sớm. Ông sáng tác từ năm 1936. Trước Cách mạng tháng Tám đã xuất bản một số tập thơ, kịch thơ và tác phẩm dịch từ tiếng Pháp.         

    Hoàng Cầm gia nhập Thanh niên cứu quốc từ năm 1944, tham gia cướp chính quyền huyện Thuận Thành tháng 8-1945. Sau cách mạng tháng Tám, Hoàng Cầm hăng hái hoạt động văn nghệ phục vụ kháng chiến (viết kịch và diễn kịch, sáng tác thơ). Ông tham gia quân đội từ năm 1947 đến năm 1955, từng làm đoàn trưởng Đoàn văn công Tổng cục chính trị và uỷ viên Ban chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam.

    Tác phẩm chính của Hoàng Cầm gồm có:

    Trước Cách mạng tháng Tám: kịch thơ Kiều Loan (1942, được diễn nhiều lần nhưng chưa xuất bản), kịch thơ Hận Nam Quan (1944), kịch thơ Lên đường (1944, được diễn nhiều lần nhưng năm 1950 mới xuất bản).

    Sau Cách mạng tháng Tám: tập thơ Quê hương (1955?), trường ca Tiếng hát quan họ (1956), kịch thơ Tiếng hát Trương Chi (1957), truyện thơ Men đá vàng (1989), các tập thơ Mưa Thuận Thành (1991), Về Kinh Bắc (1994) và tập Văn xuôi Hoàng Cầm (1999).  

    Đọc thơ Hoàng Cầm, người ta có cảm nhận như lạc vào một thế giới Kinh Bắc cứ thấp thoáng huyền ảo, lung linh vời vợi trong thơ ông; với tất cả những vẻ đẹp cổ kính, trầm mặc, hư ảo như nhuốm màu huyền thoại. Một thế giới Kinh Bắc của quá khứ xa xưa ...         

    Bắc Ninh - Kinh Bắc xưa là một vùng quê trù phú, thơ mộng. Nơi đây hình sông thế núi hiền hoà mà vững chãi, trấn giữ phía bắc kinh thành Thăng Long xưa. Kinh Bắc với dân cư đông đúc, có nhiều ngành nghề truyền thống tinh xảo: đúc đồng, làm giấy, chăn tằm, ươm tơ, dệt sợi nhuộm màu, đồ gỗ mỹ nghệ, làm tranh ... đây là cái nôi của nền văn minh sông Hồng, châu thổ đồng bằng Bắc Bộ. Nhắc đến Kinh Bắc, người ta nhớ đến một vùng văn hoá lịch sử lâu đời. Chưa ở đâu không khí đô thị phong kiến xưa với mật độ di tích chùa chiền, đền đài miếu mạo dày đặc như ở Kinh Bắc: đền thờ Nguyên Phi ỷ Lan, lăng mộ Kinh Dương Vương, đền Sỹ Nhiếp, thành cổ Luy Lâu, đền Gióng, đền thờ Lý Bát Đế ...  Mỗi di tích lịch sử lại gắn với một truyền thuyết dân gian, với một công trình kiến trúc tài hoa. Người Kinh Bắc cần cù, thông minh, tháo vát, tài hoa. Dòng tranh dân gian Đông Hồ độc đáo đặc sắc, những làn điệu dân ca quan họ làm đắm say lòng người, những công trình kiến trúc tài khéo sáng tạo tuyệt vời: Chùa Dâu, chùa Bút Tháp, chùa Phật Tích ... là sản phẩm nghệ thuật độc đáo của người dân Kinh Bắc vẫn tồn tại từ bao đời nay ...        

    Kinh Bắc là một mảnh đất địa linh nhân kiệt, nhiều bậc hiền tài đã sinh ra ở nơi đây. Nơi đây đã truyền tụng những câu ca lâu đời khẳng định phẩm chất tốt đẹp và truyền thống hiếu học, khoa bảng của người dân Kinh Bắc: một giỏ ông đồ, một bồ ông cống, một đống cử nhân, một thuyền tiến sĩ, một bị trạng nguyên ...           

    Hình ảnh con người cuộc sống quê hương Kinh Bắc đã in sâu vào tâm hồn Hoàng Cầm từ thuở ấu thơ qua những điều đã thấy, đã nghe, qua lời kể của người mẹ hiền xinh đẹp tài hoa. Từ cảnh nhà cảnh xóm, cảnh thôn, cảnh phố phủ, phố huyện, cảnh chợ núi, chợ sông đến chuyện trong họ ngoài làng. Người xóm Thượng, xóm Hạ, người quê gốc, người ngụ cư, người cày cấy, đi buôn, người làm quan, làm lính... Mà tâm hồn thi sĩ thì như một trang giấy mỏng manh trắng nõn tinh khiết đã in đậm tất cả những điều ấy. Để rồi cái thế giới thơ Kinh Bắc ấy không bao giờ phai nhoà trong tâm tưởng nhà thơ Hoàng Cầm, dù chỉ là một nét mong manh, một màu thoáng nhạt, một hương vị xa xôi ... Vì thế, thơ Hoàng Cầm có những nét phác hoạ tinh tế về con người, cảnh vật mà mang đậm hồn quê Kinh Bắc.                                        

    Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng               

    Chị thẩn thơ đi tìm              

    Đồng chiều cuống rạ                                                                                                         (Lá Diêu Bông) 

    Chỉ mấy nét vẽ loáng thoáng vậy thôi mà cái hồn quê Kinh Bắc đã hiện ra xa vắng, buồn bã, mênh mông... Những đồng chiều sau vụ gặt, hoàng hôn mờ tím chiều đông chỉ có những cuộng rạ tít tắp chân trời... Một cô gái Kinh Bắc váy lụa đen mềm, thẩn thơ tìm kiếm điều gì như ở trong mơ ...    Một câu hát quan họ văng vẳng bên cầu trong chiều sương mà xao xuyến bâng khuâng đến lạ lùng:           

    Thôi đợi sang chiều sương rủ khói                       

    Lơ thơ che mặt thẹn Sông Cầu                  

    Một lời quan họ bay lên dốc                      

    Anh vớt em rồi thương đến đâu ... 

    Cái mênh mông xa vắng lặng buồn của làng quê xưa nơi bến đò sông vào buổi chiều mưa nắng quái, hạt nắng xiên khoai cứ gợi bao niềm da diết nhớ thương :                  

    Ngoài bến Luy Lâu              

    tóc mưa nghiêng đầu                      

    vành khăn lỏng lẻo.                                      

    Hạt mưa chèo bẻo                          

    nhạt nắng xiên khoai ...                                            

    Chiều khô lá ngải                                       

    mưa gái thương chồng                                            

    ướt đầm nắng quái                                      

    sang đò cạn sông ...                                                                                               ( Mưa Thuận Thành )

    Thế giới Kinh Bắc trong thơ Hoàng Cầm là như vậy. Nó cứ bảng lảng mơ hồ, lung linh huyền ảo hư thực, gần đó mà xa vời thật khó nắm bắt. Một Kinh Bắc diễm tình, hư ảo, thoáng hiện trong một chiếc lá Diêu Bông, một ngọn cỏ Bồng Thi, một cây Tam cúc, một võng mây trôi, một bến Luy Lâu, một chùa Phật Tích ... và cả những cầu Bà Sấm, bến Cô Mưa, miếu Hai Cô ... những hình ảnh như trong mơ mà lại rất thực bởi nó chứa đựng cái hồn người, hồn quê ở đây.          

    Bên cạnh những bài thơ mang âm điệu buồn man mác về cảnh vật, con người quê hương Kinh Bắc xưa, Hoàng Cầm lại có những bài thơ sôi nổi về lễ hội dân gian Kinh Bắc. Bắc Ninh là xứ sở của những hội hè đình đám quanh năm. Nhất là tháng giêng, tháng hai, các làng thi nhau mở hội. Trong những ngày hội ấy người ta tổ chức các trò chơi dân gian: Đấu vật, đánh cờ, thi thổi cơm, thi cỗ, chọi gà, đánh đu, thả chim bồ câu, hát đúm, hát quan họ ... Hoàng Cầm viết khá nhiều những bài thơ tả cảnh lễ hội xưa như : hội chen Nga Hoàng, hội Gióng, hội Long Khám, hội Vân Hà, hội đền Tám Vua Triều Lý ... (Về Kinh Bắc). Đọc những bài thơ này ta như được sống trong cái không khí lễ hội tưng bừng nhộn nhịp, rực rỡ sắc màu, đầy âm thanh sôi động, mang đậm hơi thở sức sống tâm hồn của vùng quê Kinh Bắc xa xưa. 

    Còn nữa, đọc thơ Hoàng Cầm người đọc còn bị ám ảnh bâng khuâng về vẻ đẹp mê hồn của người gái quê Kinh Bắc thuở nào. Bài thơ nào của ông cũng thấp thoáng hình ảnh ấy. Người thiếu nữ Kinh Bắc với sức sống tươi trẻ, non tơ, nuột nà vừa kín đáo e lệ, vừa lồ lộ căng trào.      

    Thơ Hoàng Cầm có thể nói đã đạt đến trình độ siêu thơ, bước vào thế giới thơ Hoàng Cầm người đọc có cảm giác như bước vào một thế giới khác: Siêu nhiên, siêu thực. Đó là một thứ thơ hướng nội ở độ sâu thẳm nhất. Nó đi ra từ cõi tiềm thức và vô thức của nhà thơ và được diễn tả bằng một thứ ngôn ngữ cũng mông lung, siêu thực: Lá Diêu Bông, cỏ Bồng Thi, cầu Bà Tấm, bến Cô Mưa... cái đặc biệt của thơ Hoàng Cầm là ở đó. Nhiều khi người đọc không cắt nghĩa nổi những hình ảnh thơ, tình điệu thơ cứ ám ảnh da diết, bâng khuâng ... Nếu xem đây là thi pháp của thơ Hoàng Cầm thì có lẽ đó cũng là một nét phong cách nổi bật, riêng biệt cuả một thi sĩ Kinh Bắc đa tình.

    LÁ DIÊU BÔNG  (Hoàng Cầm)

    Váy Đình Bảng

    buông chùng cửa võng

    Chị thẩn thơ đi tìm

    Đồng chiều                       

    Cuống rạ

    Chị bảo: Đứa nào tìm được

    Lá Diêu bông

    Từ nay ta gọi là chồng 

    Hai ngày

    Em tìm thấy Lá

    Chị chau mày

    Đâu phải lá Diêu bông 

    Mùa đông sau 

    Em tìm thấy Lá

    Chị lắc đầu                  

    trông nắng vãn bên sông 

    Ngày cưới Chị

    Em tìm thấy Lá

    Chị cười xe chỉ ấm trôn kim 

    Chị ba con

    Em tìm thấy Lá

    Xoè tay phủ mặt

    Chị không nhìn 

    Từ thuở ấy

    Em cầm chiếc Lá

    đi đầu non cuối bể

    Gió quê vi vút gọi       

    Diêu bông hời ...     

    ... ới  Diêu bông ... !             

    ( Trích: " Về Kinh Bắc" - NXB  Văn học - 1994).

    Nguyễn Đình Triển - (Văn hoá Thuận Thành, BN)


    Nhắn tin cho tác giả
    Nguyễn Đình Triển @ 04:12 25/08/2010
    Số lượt xem: 617
    Số lượt thích: 0 người
    Avatar

    Váy Đình Bảng

    buông chùng cửa võng....

    Em cảm ơn thầy Triển ! 

    Avatar

    ĐH chào nhé thầy Quang ! Ngày mới nhiều niềm vui !

     2 khách và 2 thành viên

    Avatar

    Diêu bông hời ...     

    ... ới  Diêu bông ... ! 

    Chúc ĐH mãi trẻ trung, yêu đời!

    Avatar

    Ngày mới thật vui

    2 khách và 5 thành viên

     

    Avatar
    Ngày mới vừa vui vừa trẻ trung yêu đời thầy Quý và thầy Quang ạ ! Hi...Cười
     
    Gửi ý kiến

    ĐINH XÁ quê tôi